De regels voor een vrijstelling van de leerplicht vanwege geloof of levensovertuiging (art. 8 lid 1 Lpw) zijn aangescherpt. De Hoge Raad deed hierover in april 2026 een belangrijke uitspraak. Ouders kunnen niet langer een beroep doen op deze vrijstelling als zij binnen zes kilometer van een openbare basisschool wonen of binnen twintig kilometer van een openbare middelbare school. Alleen in uitzonderlijke situaties kan een vrijstelling nog mogelijk zijn.
108 kinderen in Amsterdam
In Amsterdam hebben op dit moment 108 kinderen een vrijstelling van de leerplicht vanwege geloof of levensovertuiging. Zij gaan niet naar school en krijgen bijvoorbeeld thuisonderwijs.
De Onderwijsinspectie houdt toezicht op de kwaliteit van het onderwijs op scholen, maar niet op thuisonderwijs. Daardoor is er weinig zicht op het onderwijs dat deze kinderen thuis krijgen.
Vanaf schooljaar 2026-2027 vrijwel geen vrijstellingen meer
De gemeente Amsterdam verwacht vanaf schooljaar 2026-2027 vrijwel geen vrijstellingen op deze grond meer te verlenen. Ouders van kinderen die eerder een vrijstelling hadden, hebben rond de zomer een brief ontvangen met informatie over de nieuwe situatie.
Voor sommige kinderen betekent dit dat zij na lange tijd (weer) naar school moeten. Dat kan een grote verandering zijn, zeker voor kinderen die al meerdere jaren niet naar school gaan.
Samen met ouders, scholen en het Samenwerkingsverband wordt daarom gekeken wat een kind nodig heeft en welke school een passende plek kan bieden. Zo kan worden bekeken welke ondersteuning nodig is om de overstap naar school zo goed mogelijk te laten verlopen.
